Nacionalni park Kozara

Centralni dio Kozare je 1967. godine proglašen Nacionalnim parkom sa površinom od 3.494, 51 ha. Posmatrano geografski obuhvata prostor od 44° 59' 00''˛ do 45° 3' 30''˛ sjeverne geografske širine i od 16° 51' 00''˛ do 16° 55' 00''˛ istočne geografske dužine po Griniču.
Ovo područje se odlikuje umjereno-kontitnentalnom klimom. Prema meteorološkim podacima srednja julska temparatura vazduha iznosi 21,10 C. Ukupno trajanje toplog perioda, koji se može smatrati dužinom vegetacionog perioda, traje od maja do sredine oktobra.
Osnovni razlog za proglašenje “Nacionalnog parka Kozara” je bio istorijski aspekt vezan za događaje iz II Svjetskog rata, a s ciljem zaštite kulturno-istorijskih i prirodnih vrijednosti planine Kozare.
Umjereno-kontitentalna klima, veliki broj sunčanih dana i pitomi planinski vrhovi - vidikovci sa kojih se vide Gradiška, Prijedor, Dubica i ostala okolna mjesta, daju posebnu vrijednost ovoj planini. Na području Nacionalnog parka nalaze se izvori većih potoka i rijeka (Mlječanice, Moštanice, Kozaračke rijeke-Starenice) što NP "Kozara" čini orohidrografskim čvorištem istoimene planine. Centralni dio Nacionalnog parka i planine Kozare zauzima područje Mrakovice, na kojem se prostire nekoliko zaravnjenih platoa visine od 700-800 metara.To je zaštićena zona (prvi stepen zaštite).
“Nacionalni park Kozara” je član Federacije nacionalnih parkova Evrope - EUROPARC.
U sastavu Nacionalnog parka “Kozara” na Mrakovici nalazi se memorijalna zona, izgrađena je u znak sjećanja na borce koji su izgubili život u II Svjetskom ratu. Sastoji se iz memorijalnog spomenika, muzeja i memorijalnog zida na kome su ugravirana imena poginulih boraca. Jezgro kulturnih i istorijskih sadržaja Nacionalnog parka "Kozara" čini spomenički kompleks na Mrakovici, čiji autor je vajar Dušan Džamonja.

Tradicionalna književna manifestacija koja se održava u septembru svake godine "Književni susreti na Kozari " i na kojoj se, već decenijama, najboljim književnim stvaraocima, uručuje nagrada koja nosi ime pokojnog pjesnika, Skendera Kulenovića, autora Stojanke majke Knežopoljke, centralna je kulturna manifestacija koja obogaćuje kulturni život Nacionalnog parka. 
Od  proljeća 2003. godine u NP "Kozara" se organizuju prigodne manifestacije kojima se obilježava međunarodni Dan zaštite planinske prirode i Dan  Nacionalnog parka  "Kozara", 8. juni.
Nacionalni park "Kozara"  domaćin je velikih skupova koji se organizuju na Mrakovici povodom obilježavanja prigodnih datuma- Prvog maja–praznika rada, 9. maja-Dana pobjede, 4.jula-Dana borca, i sl.

Koncepcija Nacionalnog parka, zasnovana na prezentaciji, isključivo, istorijskih sadržaja. Prirodno naslijeđe postaje okosnica turističke ponude. Idealan prirodni prostor Nacionalnog parka iskorišten je za kreiranje zdravstveno-rekreativnih pješačkih tura. Posjetilac koji se želi zadržati na prostoru Parka, uživajući u prelijepim pejsažima i vidikovcima, a istovremeno poboljšati svoju psihofizičku kondiciju, može učestvovati u izletima po teritoriji NP "Kozara" .
Pješačke rute
Mrakovica - Glavuša - Bešića poljana (45 min. pješačenja)
Mrakovica - Bešića poljana -Kozarački kamen (90 min. pješačenja)
Mrakovica - Šibovac - Vitlovska - Pašini konaci (2 sata pješačenja)
Mrakovica - Šibovac - Mala Mlječanica - Ribnjak kod Banje Mlječanice (4 sata pješačenja)
Mrakovica - Razboj - Gola planina - Previja -Šupljikovac - Vidova voda -
Mrakovica (6 sati pješačenja)

U toku su  aktivnosti u vezi sa uspostavljanjem Informativnog centra u NP "Kozara". Info-centar Nacionalnog parka "Kozara" pružaće osnovne informacije posjetiocima Parka u vezi sa:
- organizovanim izletničkim programima
- raspoloživim smještajnim i ugostiteljskim kapacitetima
- programskim aktivnostima NP

Rijeka Sana

Sana izvire iz tri jaka kraška vrela, na kraškoj visoravni kod sela Donja Pećka - Jasenovi Potoci, u blizini Šipova.  Nakon, otprilike, 1,5 km ova tri vrela se spajaju u jedan tok.
U donjem toku, od izvora pa sve do Ključa, Sana je veoma hladna i čista rijeka.
U toku od Ključa do Sanskog Mosta se može okarakterisati kao prelazna rijeka i u tom dijelu toka, u mjestu Vrhpolje, Sana prima svoju najveću pritoka, rijeku Sanicu koja dotiče iz pravca Grmeča.
Od Sanskog Mosta pa dalje, Sana gubi sve odlike kraške rijeke i poprima odlike normalnog riječnog toka.
Sve do Prijedora, tok rijeke Sane zadržava pravac od juga prema sjeveru. U Prijedoru Sana pravi ugao od tačno 90 stepeni i otiče na zapad prema Novom Gradu. 300m prije nego što promjeni tok prema zapadu, u Sanu se ulijeva njena desna pritoka Gomjenica.
Na samom ulazu u Novi Grad nalazi se i ušće Sane u Unu, a uz Unu i Neretvu smatra se jednom od najljepših i najčistijih rijeka u BiH.

Sana pruža mogućnosti za razvoj kupališnog turizma, jer najvećem dijelom ima miran tok što omogućava razvoj kupališnog turizma.
Na području opštine Prijedor se nalazi nekoliko mjesta uređenih za kupanje, koje u toku ljetnih mjeseci posjeti velik broj turista.

Svake godine na obalama krajiške riječne ljepotice održava se manifestacija “Ljeto na Sani”,  privlačeći veliki broj posjetitelja, koji uz bogat zabavno-muzički program, kupanje, sunčanje na gradskoj plaži provode vrele ljetne dane.
Na samoj obali rijeke Sane se nalaze hotel ” Prijedor” i restoran “Le Pont”. Na rječnom ostrvu (ada) smješten je Stari Grad.

Tokom ljetnih mjeseci se takođe održava “Sana regata”, sportsko-zabavna manifestacija koja traje tri dana i ide od Ribnika do Novog Grada. Regata prolazi kroz šest opština, Ribnik, Ključ, Sanski Most, Oštru Luku, Prijedor i Novi Grad. Kako je ova manifesatcija praćena i različitim sportskim i zabavnim programima okuplja veliki broj posjetioca, a na Sani se takođe organizuju i takmičenja u sportskom ribolovu.

Eko centar "Ljekarice"

Eko-centar «Ljekarice»se nalazi između Banja Luke i Prijedora, južno od Omarske. Od Prijedora je udaljen 30 km, a od Banja Luke je udaljen 40 km.
Eko-centar sa raznovrsnim sadržajima i bogatom ponudom omogućava razvoj različitih vidova turizma.
Plivanje i razni vidovi rekreacije na vodi su sastavni dio turističke ponude Eko-centra ″Ljekarice″.Od 10 postojećih jezera jedno je posebno uređeno za kupanje. Pored osvježenja u vrelim ljetnim danima, kupanje i sportske aktivnosti na vodi imaju veliki značaj za posjetioce. Centar se odlikuje čistom vodom i vazduhom koji su važan dio turističke ponude Centra.

Bazeni u prirodnom okruženju, u sastavu Eko centra ″Ljekarice″, pružaju izvanredne mogućnosti kvalitetnog aktivnog odmora.
U sastavu centra se takođe nalaze i mnogi improvizovani sportski tereni, trim staza, kao i netaknuta priroda. Pored šetnje u prirodi posjetioci imaju mogućnosti sakupljanja ljekovitog bilja i šumskih plodova, a u ugostiteljskim objektima se priprema zdrava hrana.

Eko-centar takođe nudi i mogućnosti kampovanja, jer postoje uređeni tereni za postavljenje kamp prikolica ili šatora. Prirodno okruženje je ljubiteljima kampovanja važno, a pogodnost kampovanja u Centru je boravak na uređenom prostoru u netaknutoj, očuvanoj prirodi. 
Lov i ribolov su sastavni dio ponude Eko centra ″LJEKARICE ". Moguć je lov na fazane, divlje patke, zečeve, lisice, divlje svinje, srne, vukove, a čistoća vode i bogatstvo ribom to i omogućavaju.

Povoljna klima, darežljivost prirode, jezera, izvori, potoci i rijeke, livade, šumski proplanci, brežuljci  su dio ponude Centra. Oko užeg dijela Centra se nalazi pojas crnogorične šume, a dalje se nalaze nepregledna prostranstva bjelogorične šume sa brojnim proplancima. Sjedišta i stolovi su napravljeni u prirodnom okruženju od prirodnih materijala, tako da upotpunjuju opšte opredjeljenje Centra da sve mora biti prirodno.